CHUYÊN ĐỀ: PHÂN TÍCH ĐỀ THI THPT QUỐC GIA
MÔN GDCD NĂM 2019
1. Nhận diện đề thi GDCD thpt quốc gia năm 2019 qua đề thi tham khảo
Theo đó so sánh với đề thi minh họa thpt quốc gia cũng như đề thi chính thức thpt quốc gia năm 2017. Nhiều giáo viên đang giảng dạy ôn tập các môn Khoa học Xã hội cũng như môn GDCD của Kỳ thi thpt quốc gia năm 2019 đưa ra những nhận định giúp thí sinh ôn tập như sau.
Theo đó về cấu trúc đề thi minh họa thpt quốc gia đối với môn GDCD năm nay có thay đổi về tỷ lệ số câu hỏi nhận biết – thông hiểu – vận dụng và vận dụng cao là 12 – 12 – 8 - 8.
Các câu hỏi lý thuyết của đề thi tương đối vừa sức, nội dung dễ hiểu, ít gây nhầm lẫn giữa các đáp án, chủ yếu là nhận biết các khái niệm.
Các câu hỏi nhận biết thường là các câu hỏi bám sát sách giáo khoa lớp 12 và đúng chuẩn kiến thức – kĩ năng các bài học. Một số câu nằm trong chương trình lớp 11.
Bài tập vận dụng tăng nhiều về số lượng câu hỏi, nội dung có tính thực tiễn, phản ánh sống động đời sống xã hội. Tuy nhiên vẫn chung ở một vài dạng câu hỏi. Học sinh chỉ cần đọc kĩ câu hỏi là gạt ra những dữ liệu thừa để tập trung trả lời vào câu hỏi một cách chính xác.
Tính phân hóa của đề thi minh họa GDCD năm 2019 rõ rệt giữa học sinh trung bình và khá. Khi gặp những câu hỏi vận dụng có nhiều dữ liệu, các em sẽ bị rối và dễ nhầm. Với học sinh khá có kĩ năng làm bài tốt sẽ vượt qua được những câu hỏi này.
Mức độ dễ thể hiện ở các câu nhận biết nhiều hơn năm trước, câu thông hiểu hay bị nhầm lẫn nên tỷ lệ ít đi, các em trung bình có lợi thế hơn. Tuy nhiên các câu vận dụng cao cũng nhiều hơn nên độ khó cũng tăng lên, chính vì vậy có thể số lượng các bài có điểm tuyệt đối sẽ giảm.
Cần ôn kĩ phần pháp luật 12 và kinh tế lớp 11, biết cách gạch bỏ các “nhân vật gây nhiễu” trong các tình huống để tránh nhầm lẫn. Ngoài ra, cần bám sát các vấn đề thời sự và pháp luật trong đời sống chính trị của đất nước để tham khảo các ý kiến đánh giá, phân tích của các chuyên gia sẽ hỗ trợ các em làm tốt phần vận dụng.
Các thầy cô giáo cũng khuyên học sinh không nên quá xa đà vào các câu bài tập nhất là có thể rút ngắn thời gian đối với những câu lý thuyết nên thận trọng đọc kĩ. Không phải làm nhanh làm ẩu để tránh mắc phải bẫy của người ra đề.
2. Dự đoán thi THPT quốc gia 2019: Môn GDCD: Nắm chắc lý thuyết là làm bài tốt
GDCD được coi là môn “dễ thở” nhất trong bài thi khoa học xã hội. Tuy nhiên, kiến thức bộ môn này lại gắn liền với nhiều kiến thức thực tế. Vì vậy, để đạt kết quả cao, học sinh lựa chọn môn này làm tổ hợp xét tuyển ĐH cần chú ý thêm những kiến thức pháp luật trong đời sống, xã hội hàng ngày.
2.1 Cần nắm chắc lý thuyết
Ở môn GDCD đề sẽ chia làm 2 phần là phần câu hỏi lý thuyết và phần câu hỏi tình huống. Kiến thức trong đề thi nằm hoàn toàn trong chương trình THPT, chủ yếu là chương trình lớp 12.
Đối với kiến thức lớp 12 có 9 bài trọng tâm, các em cần nắm kiến thức lý thuyết cơ bản của tất cả các bài, trong đó tập trung vào 5 bài chính là: Bài 2, 4, 5, 6, 7. Các câu hỏi lý thuyết và tình huống cũng thường tập trung chủ yếu trong 5 bài này. Cụ thể, ở bài 2 cần phân biệt được các hình thức vi phạm: vi phạm hình sự, vi phạm hành chính, vi phạm dân sự, vi phạm kỷ luật. Trong bài này, do kiến thức gắn liền với đời sống thực tế nên các câu hỏi tình huống thường được đề cập rất nhiều. Ở bài 4 về Quyền lao động, kiến thức lý thuyết cơ bản cần nắm là bình đẳng trong lao động, bình đẳng trong giao tiếp, hợp đồng lao động, bình đẳng giữa nam và nữ, bình đẳng trong hôn nhân gia đình. Các bài tập tình huống ở phần này thường rơi vào phần bình đẳng trong hôn nhân gia đình đối với việc phân chia tài sản. Bài 5 Bình đẳng trong dân tộc và tôn giáo, học sinh cần nắm các kiến thức lý thuyết về bình đẳng trong các lĩnh vực chính trị, văn hóa, xã hội và kinh tế. Về bình đẳng tôn giáo cần nhấn mạnh phần kiến thức Nhà nước tôn trọng tất cả các tôn giáo và đảm bảo về mặt pháp luật cho các tôn giáo hoạt động trong phạm vi pháp luật cho phép. Trong khi đó, bài 6 Công dân với các quyền tự do cơ bản, các kiến thức trọng tâm cần nắm là quyền bất khả xâm phạm về thân thể, quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở, quyền được bảo vệ sức khỏe tính mạng danh dự và nhân phẩm, quyền được đảm bảo bí mật về thư tín điện tử, quyền tự do ngôn luận. Trong đó các quyền bất khả xâm phạm về thân thể, về chỗ ở, quyền được bảo vệ sức khỏe, tính mạng nhân phẩm và danh dự thường được sử dụng trong các bài tập tình huống. Còn bài 7 Các quyền dân chủ cơ bản, đây là phần kiến thức trọng tâm nhất mà các em cần lưu ý vì kiến thức đặc biệt gần gũi với thực tế. Học sinh cần nắm các kiến thức lý thuyết về quyền công dân sau 18 tuổi như: quyền bầu cử ứng cử, quyền tham gia quản lý Nhà nước và xã hội, quyền khiếu nại và tố cáo. Các phần kiến thức này cũng thường được đưa vào các câu hỏi tình huống.
Với chương trình lớp 11, học sinh nên chú ý vào kiến thức trong 5 bài đầu (từ bài 1 đến bài 5). Trong đó, các bài 2, 3, 4 kiến thức thường được đề cập trong câu hỏi tình huống, nhất là bài 3 về quy luật giá trị.
Trong kiến thức bộ môn, học sinh thường nhầm lẫn về các vi phạm hình sự, dân sự và kỷ luật. Vì thế, khi ôn tập, các em nên có sự so sánh, đối chiếu. Ở các câu hỏi tình huống, để tránh mất điểm, học sinh nên đọc thật kỹ đề. Mẹo nhỏ để làm những bài tập tình huống “rắc rối” là học sinh nên đọc câu hỏi trước khi quan tâm đến các dữ liệu “rắc rối, phức tạp” trong bài. Loại trừ những phần không liên quan đến câu hỏi để tìm ra đáp án. Một chú ý nữa với những bài tình huống có xuất hiện nhiều nhân vật (thường được viết tắt), học sinh nên gạch dưới tên các nhân vật để tránh nhầm lẫn.
Môn GDCD không khó, đồng thời lại gắn liền với thực tế, vì vậy học sinh chỉ cần nắm chắc kiến thức lý thuyết cộng thêm những hiểu biết từ thực tế là có thể làm bài tốt.
2.2 Chú ý những bài tập tình huống thực tế
Căn cứ vào đề minh họa và các công bố của Bộ GD-ĐT có thể nhận thấy với môn GDCD, học sinh nên ôn trọng tâm và chủ yếu ở phần kiến thức thuộc chương trình lớp 12. Cụ thể, ở chương trình lớp 12 nắm cơ bản tất cả các kiến thức lý thuyết trong toàn bộ chương trình. Trong đó tập trung nhiều vào các kiến thức về pháp luật đời sống, các quyền tự do cơ bản, quyền dân chủ cơ bản. Đây là những kiến thức thường được đề cập trong bài tập tình huống.
Ở chương trình lớp 11, học sinh nên tập trung vào 5 bài đầu. Nắm các kiến thức cơ bản. Bài tập tình huống trong kiến thức lớp 11 có thể đề cập đến kiến thức về quy luật giá trị. Đây là những kiến thức khó, học sinh cần phải chú ý. Một phần kiến thức nữa trong chương trình này cũng có thể ra ở các bài tập tình huống là kiến thức về cung - cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hóa, kiến thức về cạnh tranh… Kiến thức này dễ thuộc, có liên quan nhiều đến đời sống hàng ngày. Với học sinh xét tuyển ĐH, các em có thể mở rộng, nâng cao trong môn học bằng cách tham khảo thêm kiến thức về các điều luật: hình sự, dân sự, lao động, hôn nhân để áp dụng trong các bài tập tình huống vận dụng cao.
Trong môn GDCD, học sinh thường nhầm lẫn ở các kiến thức: trách nhiệm pháp lý ở độ tuổi 14 và 16, các hình thức thực hiện pháp luật. Do vậy, khi ôn tập, các em nên lưu ý phân biệt các kiến thức này để tránh mất điểm khi làm bài. Đồng thời, các bài tập tình huống thường đề cập nhiều đến các tình huống thực tế. Vì thế, ngoài phần kiến thức lý thuyết, học sinh cũng nên chú ý đến các kiến thức thực tế về pháp luật, đời sống xã hội để ứng dụng trong các bài tập tình huống.
3. Phân tích đề thi THPT Quốc gia môn GDCD năm 2019 - (Mã đề thi 323)
3.1. Phân tích cấu trúc, ma trận đề thi THPT Quốc gia 2019
Khối
Bài
Nhận biết
Thông hiểu
Vận dụng
Vận dụng cao
Khối 11
1.Công dân với sự phát triển kinh tế.
C81
2. Hàng hóa- tiền tệ- thị trường.
C92
3. Quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hóa.
C82
4Cạnh tranh trong sản xuất và lưu thông hàng hóa
5. Cung - cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hóa.
C86
Tổng
4 câu
Khối 12
2.Thực hiện pháp luật.
C84;C85;
C88
C95;C101;
C102
C108;C109;
C112
C116;C118;
C119
3. Công dân bình đẳng trước pháp luật.
4. Quyền bình đẳng của công dân trong một số lĩnh vực của đời sống xã hội.
C89;C90
C93;C96;
C99
C107;C110
C115
6. Công dân với các quyền tự do cơ bản.
C97;C98;
C104
C117;C120
7. Công dân với các quyền dân chủ.
C91
C94;C103
C105;C106
C113;C114
8. Pháp luật với sự phát triển của công dân.
C83;C87
C100
C111
9. Pháp luật với sự pháp triển bền vững của đất nước
Tổng
8 câu
12 câu
8 câu
8 câu
Tổng
12 câu
(30%)
12 câu
(30%)
8 câu
(20%)
8 câu
(20%)

3.2. Nhận xét về mức độ của đề thi:
- Đề thi đảm bảo bám sát chuẩn kiến thức, kĩ năng của chương trình THPT và chủ yếu thuộc chương trình lớp 12.
- Đề thi có sự phân hóa khá cao và được sắp xếp theo mức độ từ dễ đến khó. Cụ thể:
+ Nhận biết: 12 câu (chiếm 30%)
+ Thông hiểu: 12 câu (chiếm 30%)
+ Vận dụng thấp: 8 câu (chiếm 20%)
+ Vận dụng cao: 8 câu (chiếm 20%)
- Đề thi mang tính chất vừa sức, nội dung thiết thức gần gũi với đời sống.
3.3. Phân bố phạm vi chương trình.
- Lớp 10: Không có.
- Lớp 11 có 4 câu (chiếm 10%). Trong đó, nhận biết 4 câu.
- Lớp 12 là 36 câu (chiếm 90%).
Nhận biết: 8 câu.
Thông hiểu: 12 câu.
Vận dụng thấp: 8 câu.
Vận dụng cao: 8 câu.
3.4. Giải pháp:
Nhóm chuyên môn: Ngay từ đầu năm học đã xây dựng khung chương trình giảng dạy nội dung kiến thức cơ bản; lập kế hoach ôn tập (ôn kiến thức nền cơ bản, ôn luyện, luyện đề trắc nghiệm với các đề thi theo cấu trúc đề thi tham khảo của Bộ Giáo dục và Đào tạo). Hướng dẫn học sinh làm sơ đồ tư duy để ôn tập.
Nội dung ôn tập (Xây dựng theo các chủ đề) bám sát kiến thức cơ bản, chương trình học theo chuẩn kiến thức, chuẩn kĩ năng, bám vào cấu trúc đề thi do Bộ ban hành.
Tăng cường kiểm tra, khảo sát, từ đó nắm bắt tình hình học tập của học sinh, điều chỉnh phương pháp ôn tập cho phù hợp.

onthicaptoc.com Phân tích đề thi THPT quốc gia môn GDCD năm 2019 chi tiết