CHUYÊN ĐỀ 1. TẬP NGHIÊN CỨU VÀ VIẾT BÁO CÁO VỀ MỘT VẤN ĐỀ VĂN HỌC TRUNG ĐẠI VIỆT NAM
Tiết 1,2
PHẦN I: TẬP NGHIÊN CỨU VỀ MỘT VẤN ĐỀ VĂN HỌC TRUNG ĐẠI VIỆT NAM
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức: Giúp HS
- Nắm được một số tri thức về lịch sử văn học, về tác giả, phong cách nghệ thuật của tác giả, về đặc điểm các thể loại của văn học trung đại để thực hiện đề tài, vấn đề nghiên cứu của mình.
- Hiểu được các yêu cầu và cách thức nghiên cứu một vấn đề văn học trung đại Việt Nam.
2. Về năng lực:
a. Năng lực chung
- Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác.
b. Năng lực riêng biệt
- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến các văn bản văn học trung đại Việt Nam
- Năng lực trình bày suy nghĩ, cảm nhận của cá nhân
- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận về thành tựu nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa văn bản văn học trung đại.
- Năng lực phân tích, so sánh đặc điểm nghệ thuật của văn bản văn học trung đại cùng thời kỳ.
3. Về phẩm chất:
- Trân trọng những tác phẩm văn học trung đại Việt Nam
- Có ý thức giữ gìn các giá trị văn hóa cha ông để lại.
- Sống có trách nhiệm với cộng đồng, với công việc hằng ngày của mình.
II.THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Thiết bị dạy học
-Tranh, ảnh, bảng biểu, video clip, máy tính có kết nối internet, máy chiếu.
- Phiếu học tập để HS chuẩn bị nội dung thảo luận.
- Bút màu, giấy để trình bàỵ sản phẩm.
2. Học liệu:
- CĐHT Ngữ văn lớp 11.
- Tài liệu tham khảo (sách báo, tạp chí,... về văn học trung đại Việt Nam
III.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Tổ chức
Lớp
Tiết
Ngày dạy
Sĩ số
Vắng
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Bài mới:
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: GV hướng dẫn HS huy động hiểu biết, vốn sống, trải nghiệm, cảm xúc cá nhân để trả lời các câu hỏi trước khi tìm hiểu các yêu cầu và cách thức nghiên cứu về một vấn đề văn học trung đại Việt Nam
b. Nội dung:
- GV tổ chức dạng câu hỏi trắc nghiệm với trò chơi: Hộp quà bí mật
- HS tham gia trò chơi, trả lời một số câu hỏi trắc nghiệm về văn học trung đại
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Câu 1: Văn học Việt Nam bao gồm những bộ phận nào?
A. Văn học dân gian,văn học viết, văn học trung đại
B. Văn học dân gian, văn học trung đại, văn học cận đại
C. Văn học viết, văn học trung đại, văn học hiện đại
D. Văn học dân gian,văn học viết
Câu 2: Văn học trung đại Việt Nam tồn tại trong khoảng thời gian nào?
A. Thế kỉ X đến thế kỉ XI
B. Cuối thế kỉ XIX
C. Từ thế kỉ X- hết XIX
D. Thế kỉ XIII- hết XIX
Câu 3: Hai thành phần chủ yếu của văn học Trung đại là:
A. Văn học chữ Nôm và văn học chữ Quốc ngữ
B. Văn học chữ Hán và văn học chữ Nôm
C. Văn học chữ Hán và văn học chữ Quốc ngữ
D. Văn học chữ Quốc ngữ
Câu 4: Đây là những tác giả thuộc văn học trung đại Việt Nam:
A. Hồ Xuân Hương, Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Nguyễn Bính
B. Hồ Xuân Hương, Nguyễn Trãi, Nguyễn Bính, Nguyễn Bỉnh Khiêm
C. Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Nguyễn Bính, Nguyễn Dữ
D. Hồ Xuân Hương, Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Nguyễn Du
Câu 5. Tác phẩm nào sau đây không nằm trong thời kì văn học Trung đại Việt Nam?
A. Hịch tướng sĩ (Trần Hưng Đạo)
B. Truyền kì mạn lục (Nguyễn Dữ)
C. Viếng lăng Bác ( Viễn Phương)
D. Bánh trôi nước( Hồ Xuân Hương)
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS thực hiện nhiệm vụ, suy nghĩ chọn câu trả lời đúng
B3. Báo cáo thảo luận:
- HS nhận xét câu trả lời của bạn, phản biện, tranh luận để đua ra đáp án đúng
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- Chốt đáp án đúng
Đáp án:
1. D
2. C
3. B
4. D
5. B
6. B
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Nội dung 1. TÌM HIỂU TRI THỨC TỔNG QUÁT
a. Mục tiêu:
- HS có một số kiến thức nền tảng để thực hành tập nghiên cứu và báo cáo về một vấn đề văn học trung đại Việt Nam.
- Biết vận dụng những hiểu biết về lịch sử văn học, về tác giả, phong cách nghệ thuật của tác giả, về đặc điểm các thể loại,…để thực hiện đề tài, vấn đề nghiên cứu của mình.
b. Nội dung:
- HS sử dụng SGK, tự đọc và chắt lọc kiến thức tổng quát về văn học trung đại: Ngôn ngữ và chữ viết, diễn trình, một số xu hướng vận động chủ yếu..
c. Sản phẩm:
- Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được
- Kết luận về phương pháp làm việc nhóm sau khi hoàn thành nhiệm vụ.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
Hoạt động 1: Tìm hiểu phần Tri thức tổng quát
Nhiệm vụ 1:
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
-Yêu cầu 3 nhóm rà soát hồ sơ tài liệu của nhóm mình ( đã chuẩn bị ở nhà ):
Ngôn ngữ và chữ viết, diễn trình, một số xu hướng vẫn động chủ yếu của văn học trung đại.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS thảo luận nhóm để thống nhất cách trình bày
Bước 3: Báo cáo kết quả
- GV mời đại diện các nhóm trình bày.
- Các nhóm còn lại góp ý, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
-GV nhận xét, chốt kiến thức.
Nhiệm vụ 2:
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
- HS rút ra những lưu ý trong quá trình triển khai báo cáo tìm hiểu Tri thức tổng quát
- Cá nhân chia sẻ
- Câu hỏi gợi ý:
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS thảo luận
Bước 3: Báo cáo kết quả
- GV mời cá nhân học sinh trình bày.
- Các học sinh khác tranh luận, phản biện, góp ý, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
-GV nhận xét, chốt kiến thức.
Lưu ý cần có các minh họa để vấn đề trình bày được sâu sắc, cụ thể hơn
Hoạt động 2: Thực hành
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS làm việc nhóm:
Nhóm 1: Xác định đề tài, vấn đề nghiên cứu:
Câu hỏi gợi ý:
-Có những hướng lựa chọn đề tài nào?
- Bạn chọn đề tài, vấn đề nào?( có liên quan đến nội dung học tập của chương trình? Đã có nhiều người nghiên cứu chưa? Dự kiến triển khai và đóng góp? Có khả năng tìm kiếm tài liệu từ những nguồn nào để phục vụ đề tài nghiên cứu.
Nhóm 2: Xác định mục tiêu, nội dung nghiên cứu
Gợi ý câu hỏi:
Thực hiện đề tài, vấn đề nghiên cứu này hướng tới điều gì?
Những công việc cần tiến hành để xác định mục tiêu?
Nội dung chính sẽ chia thành mấy luận điểm? Các luận điểm có liên quan với nhau như thế nào?
Nhóm 3: Phương pháp nghiên cứu
Gợi ý
Chọn phương pháp nghiên cứu phù hợp với đề tài, vấn đề mục tiêu nghiên cứu
Nhóm 4. Lập kế hoạch nghiên cứu
- Các nhóm thực hiện trong thời gian: 10’
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
Bước 3: Báo cáo kết quả
- GV mời đại diện nhóm trình bày.
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
GV nhận xét, chốt kiến thức
A. Tri thức tổng quát
1. Ngôn ngữ và chữ viết của văn học trung đại ( Nhóm 1)
- Văn học viết Việt Nam thời trung đại chủ yếu dùng hai loại chữ viết: chữ Hán và chữ Nôm
- Kể tên được một số tác phẩm viết bằng chữ Hán và chữ Nôm
2. Diễn trình văn học trung đại Việt Nam( Nhóm 2)
4 giai đoạn làm nên diễn trình của văn học trung đại VN:
Giai đoạn
Giai đoạn từ X-XIV
Giai đoạn từ XV-XVII
Giai đoạn từ XVIII- nửa đầu XIX
Giai đoạn cuối XIX
Hoàn cảnh lịch sử
-Đất nước giành độc lập, xây dựng nèn học thuật Đại Việt buổi đầu
-Các hệ tư tưởng Nho- Phật- Đạo thịnh hành
-Sự nghiệp phục hung dân tộc, chấn hưng văn hóa
-Nho học và văn hóa Nho giáo là hệ tư tưởng chủ lưu
-Nhiều biến động dữ dội của lịch sử xã hội
-Những vấn đề về số phận con người được quan tâm
Thực dân Pháp xâm lược, vấn đề tồn vng dân tộc đặt ra cấp thiết
Đội ngũ tác giả
Chủ yếu các nhà sư và trí thức cung đình
Tầng lớp trí thức xuất thân từ nhiều giai tầng xã hội
Tầng lớp trí thức
Xuất hiện Nho sĩ bình dân,
Sĩ phu yêu nước
Đặc điểm
Thể loại chủ yếu văn học chức năng
-Cảm hứng chủ đạo: yêu nước tự hào dân tộc
Văn học chữ Nôm ngày càng phổ biến
-Cảm hứng ngợi ca nền thái bình ở thế kỉ XV
Thể loại phong phú viết bằng cả chữ Hán và Nôm
- Phản ánh được hiện thực đời sống rộng lớn.
-Trào lưu tư tưởng nhân đạo
Xuất hiện sáng tác bằng chữ quốc ngữ
Cảm hứng yêu nước âm hưởng bi tráng
Xu hướng cách tân hiện đại hóa
3. Một số xu hướng vận động chủ yếu
- Văn học chữ Nôm ngày càng phát triển mạnh mẽ bênh cạnh văn học viết bằng chữ Hán, tạo nên hiện tượng song ngữ độc đáo
- Từ các đề tài, chủ đề quan phương đến các đề tài, chủ đề hướng vào sự đa dạng của đời sống
- Từ trí thức cung đình đến nho sĩ bình dân
- Từ sáng tác mang tính chức năng đến sáng tác theo cảm hứng thẩm mĩ
- Từ khuynh hướng quy phạm, trang nhã đến khuynh hướng phá cách,bình dị
- Từ việc chỉ dùng thể loại vay mượn đến việc sáng tạo thêm các thể loại mới
- Từ văn- sử- triết bất phân đến việc phân định ranh giới rõ nét giữa văn chương với các văn bản ngôn từ khác
=> Văn học trung đại Việt Nam được xây dựng dựa trên nền tảng văn hóa dân tộc, chịu sự ảnh hưởng sâu sắc của văn hóa, văn học dân gian…có một số đặc trưng:
+ Tính cộng đồng
+Tính thống nhất trong sự đa dạng
+Tính dung hòa
+Tính hướng nội
B. THỰC HÀNH
I. Xác định đề tài, vấn đề, mục tiêu, nội dung, phương pháp nghiên cứu và lập kế hoạch nghiên cứu.
1. Xác định đề tài, vấn đề nghiên cứu
- Một số “hướng” lựa chọn đề tài, vấn đề có thể tham khảo:
+ Nghiên cứu theo hướng “giải mã’, phân tích lí giải giá trị của một tác phẩm hoặc đoạn trích
+ Nghiên cứu một loại hình tượng hoặc một phương diện giá trị nội dung tư tưởng trong một hoặc một nhóm tác phẩm
+ Nghiên cứu, lí giải cách hiểu về một hoặc một số chi tiết , hình ảnh…trong tác phẩm
+ Nghiên cứu về một khía cạnh nghệ thuật , một đặc điểm phong cách hoặc một vấn đề mang tính lí luận trong tác phẩm
+ Nghiên cứu theo hướng so sánh văn học
* Xác định đề tài, vấn đề nghiên cứu:
Ví dụ: Đặc sắc nghệ thuật của thể loại truyền kì trong truyện Người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ
+ Đề tài trên nghiên cứu về đặc sắc nghệ thuật trong tác phẩm
+ Đề tài học sinh có thể triển khai nghiên cứu sâu vì đã được học trong chương trình
+ Ngữ liệu dễ dàng tìm kiếm
2. Xác định mục tiêu, nội dung nghiên cứu
- Mục tiêu: Xác định dựa vào đề tài, vấn đề nghiên cứu.
VD: Nếu chọn đề tài của nhóm 1 thì cần xác định các mục tiêu sau:
+ Về kiến thức: Tìm hiểu các đặc sắc nghệ thuật của thể loại truyền kì. Từ đó phân tích tác dụng của chúng trong tác phẩm và bước đầu nhận xét về đóng góp của nhà văn ở thể loại này.
+ Về kĩ năng: Ngoài những kĩ năng cơ bản cần hình thành khi thực hiện các khâu của quá trình tập nghiên cứu còn có các kĩ năng mới hình thành: nhận diện và phân tích được các biểu hiện cụ thể của các hình thức nghệ thuật của thể loại truyền kì
+ Về thái độ: Chủ động khám phá được các đặc sắc nghệ thuật của thể loại truyền kì, thấy được tài năng và tấm lòng của tác giả, từ đó trân trọng những tác phẩm văn học trung đại.
Xác định nội dung cần triển khai:
+ Những biểu hiện cụ thể về mặt nghệ thuật của thể loại truyền kì trong truyện Người con gái Nam Xương: Tình huống truyện giàu kịch tính, khắc họa nhân vật sinh động thông qua ngôn ngữ, cử chỉ, hành động, sự đan xen giữa các yếu tố hiện thực và các yếu tố kì ảo…
+ Những đặc sắc nghệ thuật đó có tác dụng gì trong việc thể hiện nội dung tư tưởng của nhà văn và đóng góp vào thành công của tác phẩm.
+ Những đặc sắc nghệ thuật đó còn có ý nghĩa đối với việc tiếp nhận giá trị của thể loại truyền kì trong văn học trung đại Việt Nam.
3. Xác định phương pháp nghiên cứu
- Có nhiều phương pháp nghiên cứu song lựa chọn phương pháp nào cần phù hợp với đề tài, vấn đề, nội dung nghiên cứu.
- Ví dụ: Với đề tài như nhóm 1 cần sử dụng các phương pháp: Nghiên cứu văn học sử, phương pháp phân tích tác phẩm văn học…các thao tác như khảo sát, thống kê…về các chi tiết kì ảo, chi tiết cái bóng…
4. Lập kế hoạch nghiên cứu
- Viêc lập được kế hoạch nghiên cứu một cách chi tiết, xác định được hướng bổ sung và điều chỉnh…thể hiện rõ phẩm chất và năng lực của người nghiên cứu
- Gợi ý:
KẾ HOẠCH THỰC HIỆN BÁO CÁO NGHIÊN CỨU
S STT
Hoạt động
Kết quả, sản phẩm dự kiến
Thời gian thực hiện
Phân công nhiệm vụ
1
Sưu tầm. phân loại sơ bộ tài liệu
-Văn bản ngữ liệu, tài liệu nghiên cứu có liên quan, tranh ảnh, số liệu
1 tuần
Nhóm
2
Đọc tổng hợp, phân tích tài liệu
-Phiếu khảo sát văn bản ngữ liệu
- Bảng thống kê, khảo sát
-Phiếu đề xuất trích dẫn ý kiến
1 tuần
Nhóm (phân công kiểm tra chéo sản phẩm của nhau)
3
Thống nhất đề cương nghiên cứu
-Bản đề cương chi tiết
-Các mẫu phiếu đọc tài liệu
1 buổi
Nhóm trưởng điều hành
Thành viên thảo luận, thống nhất
4
Tham khảo ý kiến chuyên gia về các việc đã thực hiện
-Bản ghi chép
-Bản tiếp thu và điều chỉnh
1 ngày
Nhóm
5
Hoàn thành hồ sơ tài liệu nghiên cứu
-Danh mục tài liệu tham khảo
-Tranh ảnh, bảng biểu có liên quan
1 ngày
Nhóm
6
Phân công viết báo cáo nghiên cứu
-Bảng phân công chi tiết công việc của thành viên
1 tuần
Nhóm trưởng điều hành
Thành viên thảo luận, thống nhất
7
Hoàn chỉnh báo cáo và đọc góp ý
-Chỉnh lí sơ bộ về hình thức và nội dung hình thành bản báo cáo lần 1
-Bản ghi chép góp ý của từng thành viên và chuyên gia
3 ngày
Nhóm trưởng( điều hành)
Thư kí(ghi chép)
Phân công đọc chéo các sản phẩm riêng
HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu:
- Củng cố kiến thức, kĩ năng xác định đề tài, vấn đề, mục tiêu, nội dung, phương pháp và lập kế hoạch nghiên cứu
b. Nội dung:
- GV yêu cầu HS xác định đề tài, vấn đề, mục tiêu, nội dung, phương pháp và lập kế hoạch nghiên cứu
c. Sản phẩm:
- Báo cáo của học sinh
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Ví dụ:
- Xác định đề tài: Vẻ đẹp trong bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương
- GV tổ chức thảo luận chung để học sinh xác định: đề tài, vấn đề,mục tiêu, nội dung, phương pháp và lập kế hoạch nghiên cứu
Bước 3: Báo cáo thảo luận
- HS trình bày sản phẩm cá nhân
- Các HS khác nhận xét, góp ý về những điểm cần bổ sung trong bài báo cáo nghiên cứu của bạn ( sử dụng rubric
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
- GV nhận xét bài báo cáo của học sinh và những góp ý, bổ sung của các thành viên.
- Nhấn mạnh lại một số lưu ý
Đề tài:
Vẻ đẹp trong bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương
* Gợi ý
- Đề tài: Nghiên cứu theo hướng “giải mã” phân tích để làm rõ vẻ đẹp của tác phẩm ở cả nội dung và hình thức
- Mục tiêu: Làm rõ vẻ đẹp và giá trị của bài thơ Bánh trôi nước
- Nội dung:
+ Vẻ đẹp của nghệ thuật thơ Nôm: đề tài, ngôn ngữ, hình tượng
+ Vẻ đẹp hình tượng cái bánh trôi: nghĩa thực, nghĩa biểu tượng
+ Vẻ đẹp tâm hồn của nữ sĩ Xuân Hương và người phụ nữ trong xã hội phong kiến
-Phương pháp: Phân tích giá trị tác phẩm, phương pháp qui nạp- diễn giải.
-Lập kế hoạch nghiên cứu: Lập bảng kế hoạch ( chi tiết).
HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a.Mục tiêu: Học sinh biết cách xác định đề tài, vấn đề, mục tiêu, nội dung, phương pháp nghiên cứu về văn học trung đại Việt Nam đồng thời biết vận dụng nghiên cứu về các vấn đề khác của xã hội.
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
- Hs lựa chọn một đề tài nghiên cứu bất kì liên quan đến văn học trung đại Việt Nam, sau đó xác định được mục tiêu nội dung, phương pháp và lập kế hoạch báo cáo chi tiết về quá trình nghiên cứu.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
Học sinh tìm hiểu và thực hiện( làm ở nhà)
Bước 3. Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ
Học sinh hoàn thành bài và gửi bài theo thời gian quy định.
Bước 4. Kết luận, nhận định
GV nhận xét, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ theo các tiêu chí trong rubic (ở tiết học tiếp theo).
4. Củng cố:
- Nắm vững cách xác định được đề tài, mục tiêu nội dung, phương pháp và lập kế hoạch báo cáo chi tiết về quá trình nghiên cứu.
Vận dụng linh hoạt các thao tác trong quá trình xác định
5. HDVN:
- Hoàn thiện các bài tập theo yêu cầu
- Chuẩn bị nội dung tiếp theo: Thu thập xử lí và tổng hợp thông tin
Tiết 3,4
PHẦN 1. TẬP NGHIÊN CỨU VỀ MỘT VẤN ĐỀ VHTĐ VIỆT NAM
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức: Giúp HS
- Hiểu được các bước triển khai báo cáo nghiên cứu một vấn đề văn học trung đại Việt Nam theo đề tài: nghiên cứu theo hướng giải mã, phân tích giá trị của một tác phẩm hoặc đoạn trích văn học trung đại.
- Biết vận dụng những hiểu biết về lịch sử văn học, về tác giả, phong cách nghệ thuật của tác giả, về đặc điểm các thể loại, để thu thập, xử lí và tổng hợp thông tin và trình bày đề cương báo cáo nghiên cứu.
2. Về năng lực:
a. Năng lực chung: Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác.
b. Năng lực riêng biệt
- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến các văn bản văn học trung đại Việt Nam.
- Năng lực trình bày suy nghĩ, cảm nhận của cá nhân.
- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận về thành tựu nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa văn bản văn học trung đại.
- Năng lực phân tích, so sánh đặc điểm nghệ thuật của văn bản văn học trung đại cùng thời kì.
3. Về Phẩm chất:
- Trân trọng những tác phẩm văn học trung đại Việt Nam
- Có ý thức giữ gìn các giá trị văn hóa cha ông để lại.
- Sống có trách nhiệm với cộng đồng, với công việc hằng ngày của mình.
II.THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Thiết bị dạy học
-Tranh, ảnh, bảng biểu, video clip, máy tính có kết nối internet, máy chiếu.
- Phiếu học tập để HS chuẩn bị nội dung thảo luận.
- Bút màu, giấy để trình bàỵ sản phẩm.
2. Học liệu:
- CĐHT Ngữ văn lớp 11.
- Tài liệu tham khảo (sách báo, tạp chí,..vể văn học trung đại Việt Nam).
- Sản phẩm của HS (hồ sơ tài liệu) sau khi hoàn thành Phần 1 của CĐ.
III.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Tổ chức
Lớp
Tiết
Ngày dạy
Sĩ số
Vắng
2. Kiếm tra bài cũ:
3. Bài mới:
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: GV hướng dẫn HS huy động hiểu biết, vốn sống, trải nghiệm, cảm xúc cá nhân để trả lời các câu hỏi trước khi tìm hiểu, thực hành viết báo cáo.
b. Nội dung:
- GV tổ chức trò chơi ong đi tìm mật
- HS tham gia trò chơi, trả lời một số câu hỏi trắc nghiệm về thu thập và xử lí thông tin văn học trung đại
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Câu 1: Hãy cho biết một số loại từ điển và sách công cụ tra cứu về văn học trung đại.
A. Từ điển Hán – Việt
B. Từ điển văn học
C. Từ điển điển cố văn học
D. Các tổng hợp, hợp tuyển, tuyển tập,… văn học có liên quan đến nguồn ngữ liệu.
E. Tất cả các câu trên
Câu 2: Hãy kể tên một số tác giả văn học trung đại Việt Nam có đóng góp quan trọng trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc.
Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, Nguyễn Đình Chiểu, Hồ Xuân Hương,…..
Câu 3: Nêu một số tác giả tiêu biểu sáng tác bằng song ngữ trong văn học trung đại Việt Nam
A. Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Nguyễn Du.
B. Ngô Thì Nhậm, Cao Bá Quát, Nguyễn Du.
C. Nguyễn Đình Chiểu, Trần Tế Xương, Hồ Xuân Hương.
D. Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Ngô Thì Nhậm.
Câu 4: Các thể loại văn học trung đại nổi tiếng nhất?
A. Thơ, văn xuôi, chiếu, biểu, cáo, phú, chương hồi, văn biền ngẫu.
B. Thơ, văn xuôi, chiếu, biểu, hịch, cáo, phú, chương hồi,
C. Thơ, văn xuôi, chiếu, biểu, hịch, cáo, phú, văn biền ngẫu.
D. Thơ, văn xuôi, chiếu, biểu, hịch, cáo, phú, chương hồi, văn biền ngẫu.
Câu 5: Nhà thơ nào mở đầu cho văn học cổ điển Việt Nam?
A. Nguyễn Trãi
B. Hồ Xuân Hương
C. Nguyễn Du
D. Vũ Trọng Phụng
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS thực hiện nhiệm vụ, suy nghĩ chọn câu trả lời đúng
B3. Báo cáo thảo luận:
- HS nhận xét câu trả lời của bạn, phản biện, tranh luận để đưa ra đáp án đúng
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- Chốt đáp án đúng
Đáp án:
1. E
2. Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, Nguyễn Đình Chiểu, Hồ Xuân Hương.
3. A
4. D
5. A
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Nội dung 1. TÌM HIỂU CÁCH THU THẬP, XỬ LÍ VÀ TỔNG HỢP THÔNG TIN.
Mục tiêu:
- HS huy động các tri thức, kĩ năng đã học, rèn luyện về cách thu thập, xử lí và tổng hợp thông tin.
- Biết vận dụng những hiểu biết về lịch sử văn học, về tác giả, phong cách nghệ thuật của tác giả, về đặc điểm các thể loại để thu thập, xử lí và tổng hợp thông tin.
Nội dung:
- HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức về văn học trung đại để trả lời câu hỏi liên quan đến việc thu thập, xử lí và tổng hợp thông tin.
Sản phẩm:
- Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến việc viết báo cáo nghiên cứu theo loại đề tài.
- Tài liệu, đề cương, báo cáo của HS.
- Kết luận về phương pháp làm việc nhóm sau khi hoàn thành nhiệm vụ.
e. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV và HS
Dự kiến sản phẩm
PHẦN 1: I. THU THẬP TRA CỨU VÀ PHÂN LOẠI THÔNG TIN
Hoạt động 1: Các bước triển khai báo cáo
Nhiệm vụ 1:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập. GV chia lớp thành 2 nhóm .
1. Nhóm 1: Tìm hiểu thông tin từ sách, báo trong thư viện nhà trường, địa phương, tìm đọc, sưu tầm, ghi chép những thông tin liên quan đến đề tài, vấn đề nghiên cứu.
2. Nhóm 2: Tìm hiểu thông tin từ internet
Sử dụng máy tính kết nối internet, điện thoại thông minh để tra cứu thu thập thông tin liên quan đến đề tài, vấn đề nghiên cứu.
- Chú ý: Tài liệu trên internet đa dạng về nguồn gốc, độ tin cậy của thông tin, vì vậy HS cần chọ lọc, lưu giữ nguồn gốc, xuất xứ của tài liệu
B2. Thực hiện nhiệm vụ học tập
HS thảo luận nhóm để hoàn thành nhiệm vụ học tập.
B3. Báo cáo kết quả và thảo luận
GV gọi bất kì HS trong nhóm để nghe ý kiến và kết quả thảo luận. GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi liên quan đến vấn đề
B4. Kết luận và nhận định, đánh giá kết quả thực hiện:
- GV góp ý riêng cho từng nhóm để hoàn thiện nội dung của nhóm.
- 5 HS đóng vai trò quan sát viên dùng rubrics 2 đánh giá hoạt động các nhóm. GV nhận xét, chốt kiến thức.
Nhiệm vụ 2:
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
- HS rút ra những lưu ý trong quá trình thực hiện thu thập phân loại thông tin về một tác phẩm hoặc đoạn trích văn học trung đại.
- Cá nhân chia sẻ
- Câu hỏi gợi ý:
+ Các bước tiến hành thu thập thông tin tài liệu để nghiên cứu?
+ Khi chuẩn bị cần chú ý thu thập các loại thông tin tài liệu nào? Nguồn gốc tài liệu? Cách sắp xếp tài liệu?
+Tìm tòi, xử lí tổng hợp thông tin
+ Lập hồ sơ nghiên cứu
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS thảo luận nhóm để hoàn thành các nhiệm vụ.
Bước 3: Báo cáo kết quả
- GV mời đại diện 1 nhóm trình bày.
- Các nhóm còn lại góp ý, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
GV nhận xét, chốt kiến thức.
HOẠT ĐỘNG 2: TÌM HIỂU VĂN BẢN

onthicaptoc.com GA Chuyen de Ngu van 11 KNTT ca nam Bo 1